انواع مهریه شامل مهرالمسمی، مهرالمثل، مهرالمتعه، عندالمطالبه و عندالاستطاعه است که هر کدام شرایط تعیین و پرداخت متفاوتی دارند. مهرالمسمی با توافق زوجین مشخص می شود و مهرالمثل بر اساس وضعیت زن و عرف تعیین می گردد. در پاسخ به اینکه مهرالمتعه چیست، باید گفت این مهریه در صورت تعیین نشدن مهر و طلاق پیش از نزدیکی به زن تعلق می گیرد. شرایط تعلق و مطالبه هر نوع مهریه به مقررات قانونی و وضعیت عقد بستگی دارد.
برای مشاوره انواع مهریه و شرایط تعلق آن به زن
برای مشاوره انواع مهریه و شرایط تعلق آن به زن
انواع مهریه بر اساس نحوه تعیین و شرایط پرداخت به دسته های مختلفی تقسیم می شود که شامل مهرالمسمی، مهرالمثل، مهرالمتعه، عندالمطالبه و عندالاستطاعه است. مهریه از حقوق مالی زن محسوب می شود که به موجب عقد نکاح به وی تعلق می گیرد. هر یک از این انواع مهریه دارای احکام متفاوتی هستند و شرایط تعلق و مطالبه آن ها با یکدیگر تفاوت دارد.
شناخت انواع مهریه به زوجین کمک می کند تا از حقوق و تعهدات مالی خود آگاه شوند. در برخی موارد، مهریه با توافق طرفین تعیین می شود و در موارد دیگر، قانون معیارهای مشخصی برای آن در نظر گرفته است. برای آشنایی بیشتر مخاطبان، در ادامه مقاله به بررسی مهرالمتعه چیست، مهرالمثل، مهرالمسمی و شرایط تعلق هر یک پرداخته شده است.
مهر یا مهریه یکی از حقوق مالی زن است که به مجرد جاری شدن صیغه عقد، زن مالک آن می شود . هر چیزی که ارزش مالی داشته باشد، می تواند مهریه زن قرار بگیرد و زن هم می تواند آن را حتی بعد از فوت شوهرش، مطالبه کند و عواملی مانند نشوز و مانند آن در این مورد که زن می تواند مهریه دریافت کند یا خیر تاثیری ندارد.
مهریه انواع و اقسامی دارد که بر اساس شرط استطاعت، به دو دسته مهریه عند الاستطاعه و عند المطالبه تقسیم می شود و بر اساس تعیین مهر در نکاح به مهرالمثل، مهرالمسمی و مهرالمتعه تقسیم می شود که هر کدام از این انواع و اقسام شرایط خاص خودش را دارد.
انواع مهریه شامل مهریه عندالمطالبه و عندالاستطاعه است که زوجین می توانند هنگام تعیین مهریه درباره آن توافق کنند. همچنین امکان تعیین مهریه به صورت ترکیبی وجود دارد؛ به این معنا که بخشی از مهریه عندالمطالبه و بخش دیگر عندالاستطاعه باشد. هر یک از این انواع مهریه تحت شرایط تعلق خاص خود قابل مطالبه بوده و مرد موظف به پرداخت مهریه همسر خود است.
بر اساس ماده 22 قانون حمایت از خانواده، میزان مهریه با توافق زوجین تعیین می شود، اما در صورت عدم پرداخت، امکان اقدام برای جلب مرد تا سقف 110 سکه وجود دارد. برای مطالبه مهریه مازاد بر 110 سکه، اثبات توانایی مالی مرد اهمیت دارد و امکان جلب وی به شرایط قانونی بستگی خواهد داشت. بنابراین، صرف نظر از نوع مهریه و میزان تعیین شده، تعهد مرد نسبت به پرداخت آن همچنان برقرار است.
مهریه از جمله حقوق مالی است که به موجب عقد نکاح به مالکیت زن درآمده، به نحوی که حتی پس از فوت شوهر از ماترک وی قابل مطالبه می باشد. مهریه انواع و اقسامی دارد که مهرالمتعه یکی از آن ها محسوب می شود. در پاسخ به این سوال که مهرالمتعه چیست باید گفت این نوع مهریه زمانی به زن تعلق می گیرد که در عقد نکاح مهری تعیین نشده باشد و مرد پیش از نزدیکی و تعیین مهریه، همسر خود را طلاق دهد.
بر اساس ماده ۱۰۹۳ قانون مدنی هرگاه مهر در عقد ذکر نشده باشد و شوهر قبل از نزدیکی و تعیین مهر زن خود را طلاق دهد زن مستحق مهرالمتعه است و اگر بعد از آن طلاق دهد مستحق مهرالمثل خواهد بود. بنابراین، تعلق مهرالمتعه به شرایط مشخصی از جمله تعیین نشدن مهریه در عقد و وقوع طلاق پیش از نزدیکی بستگی دارد. در صورتی که طلاق پس از نزدیکی واقع شود، زن به جای مهرالمتعه مستحق دریافت مهرالمثل خواهد بود.
برای تعیین میزان مهرالمتعه، بر خلاف مهرالمسمی، وضعیت اقتصادی مرد مورد توجه قرار می گیرد نه وضعیت زن. ماده ۱۰۹۴ قانون مدنی برای تعیین مهرالمتعه حال مرد از حیث غنا و فقر ملاحظه می‌شود. بر این اساس، میزان مهرالمتعه با توجه به توانایی مالی شوهر و شرایط اقتصادی وی مشخص می شود و وضعیت مالی زن ملاک تعیین آن نخواهد بود.
مهرالمسمی چیست و چه شرایطی برای تعیین آن وجود دارد؟ مهرالمسمی به مقدار مال مشخصی گفته می شود که زوجین هنگام عقد نکاح با توافق یکدیگر به عنوان مهریه تعیین می کنند. این نوع مهریه بر اساس رضایت طرفین مشخص شده و مرد موظف است میزان تعیین شده را به همسر خود پرداخت کند. بنابراین، مبلغ یا مقدار مهرالمسمی به توافق زوجین در زمان انعقاد عقد بستگی دارد.
یکی از نکات مهم درباره مهرالمسمی، نحوه مطالبه و ضمانت اجرای پرداخت آن است. بر اساس ماده 22 قانون حمایت خانواده، چنانچه مهریه تا سقف 110 سکه تمام بهار آزادی یا معادل آن باشد، وصول آن مشمول مقررات قانونی مربوط به اجرای محکومیت های مالی خواهد بود.
در صورتی که میزان مهرالمسمی بیشتر از 110 سکه تمام بهار آزادی تعیین شده باشد، دریافت مهریه بالای 110 سکه به اثبات توانایی مالی مرد بستگی دارد. به این معنا که برای وصول مهریه بیشتر از سقف مذکور، ملائت و استطاعت مالی زوج مورد توجه قرار می گیرد.
مهرالمثل چیست و چه زمانی به زن تعلق می گیرد؟ مهرالمثل یکی از انواع مهریه است که میزان آن هنگام عقد مشخص نشده است. طبق ماده 1087 قانون مدنی، اگر در عقد دائم مهریه تعیین نشده باشد و پیش از توافق زوجین درباره آن، نزدیکی صورت گیرد، زن مستحق مهرالمثل خواهد بود.
برای تعیین میزان مهرالمثل، شرایط فردی و خانوادگی زن مورد توجه قرار می گیرد. بر اساس ماده 1091 قانون مدنی، جایگاه خانوادگی، ویژگی های شخصی، وضعیت زنان هم شأن و عرف محل از معیارهای تعیین این نوع مهریه هستند. بنابراین، میزان مهرالمثل با بررسی این عوامل مشخص می شود.
یکی دیگر از شرایط تعلق مهرالمثل، وقوع طلاق پس از نزدیکی در صورت تعیین نشدن مهریه است. مطابق ماده 1093 قانون مدنی، اگر طلاق پیش از نزدیکی و تعیین مهر باشد، مهرالمتعه تعلق می گیرد. همچنین طبق ماده 1099، در صورت بی اطلاعی زن از باطل بودن نکاح و وقوع نزدیکی، وی مستحق مهرالمثل است.
بر اساس ماده 1100 قانون مدنی، اگر مهرالمسمی نامشخص یا فاقد ارزش مالی باشد، زن مستحق مهرالمثل خواهد بود. چنانچه مال تعیین شده متعلق به دیگری باشد، زن حق دریافت مثل یا قیمت آن را دارد، مگر اینکه مالک اجازه دهد. همچنین طبق ماده 1090، اگر تعیین مهریه به زن واگذار شود، میزان آن نمی تواند بیشتر از مهرالمثل باشد.
انواع مهریه در اسلام بر اساس نحوه تعیین مهر و شرایط پرداخت آن به دسته های مختلفی تقسیم می شود. مهریه از حقوق مالی زن در عقد نکاح است که مرد موظف به پرداخت آن خواهد بود. از نظر نحوه پرداخت، مهریه به دو نوع مهریه عندالمطالبه و عندالاستطاعه تقسیم می شود که هر کدام شرایط خاص خود را دارند.
یکی دیگر از تقسیم بندی های انواع مهریه در اسلام شامل مهرالمسمی، مهرالمثل و مهرالمتعه است. مهرالمسمی مالی است که هنگام عقد با توافق زوجین تعیین می شود، اما مهرالمثل در شرایط قانونی با توجه به وضعیت زن و عرف مشخص می گردد. مهرالمتعه نیز زمانی تعلق می گیرد که مهریه تعیین نشده باشد و مرد پیش از نزدیکی و تعیین مهر، همسر خود را طلاق دهد.
در فقه اسلامی، مهریه عندالمطالبه با درخواست زن قابل مطالبه است، اما در مهریه عندالاستطاعه، اثبات توانایی مالی مرد برای الزام او به پرداخت اهمیت دارد. همچنین شرایط تعلق مهرالمثل و مهرالمتعه با توجه به تعیین نشدن مهر و وقوع نزدیکی متفاوت است. بنابراین، شناخت انواع مهریه و احکام مربوط به هر یک برای آگاهی زوجین از حقوق و تعهدات مالی اهمیت دارد.
برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد انواع مهریه در کانال تلگرام حقوق خانواده عضو شوید. کارشناسان مرکز مشاوره حقوقی دینا نیز آماده اند تا با ارائه خدمات مشاوره حقوقی تلفنی دینا به سوالات شما عزیزان پیرامون انواع مهریه پاسخ دهند.
برای مشاوره انواع مهریه و شرایط تعلق آن به زن
برای مشاوره انواع مهریه و شرایط تعلق آن به زن
عناوین اصلی این مقاله
مقالات مرتبط
ارتباط با ما
درصورتی که برای مشاوره در تمامی زمینه های ذکر شده در سایت، به دانش چندین ساله ما در این زمینه نیاز داشتید می توانید با شماره تلفن 9099075303 ( تماس با تلفن ثابت از سراسر کشور و به ازای هر دقیقه 470000 ریال ) در ارتباط باشید.
سایت مشاوره دینا یک مرکز خصوصی و غیرانتفاعی است و به هیچ ارگان دولتی و خصوصی دیگر اعم از قوه قضاییه ، کانون وکلا ، کانون کارشناسان رسمی دادگستری و .... هیچگونه وابستگی ندارد.
جهت ارئه انتقادات، پیشنهادات و شکایات با شماره تلفن 54787900-021 تماس حاصل فرمایید.
تمامی حقوق این سایت متعلق به دینا می باشد ©
