بر اساس اصل ۵۶ قانون اساسی، حاکمیت مطلق بر جهان و انسان از آن خداست و حاکم اصلی، خدا و قانون و احکام الهی است. در تفسیر اصل 56 تاکید می شود که مردم صرفا در چارچوب شرع حق اعمال اراده دارند. بدین ترتیب، نظریه حاکمیت غیرالهی که حاکمیت را بدون اتکا به خدا و قوانین او می پذیرد، در این نظام حقوقی مردود و فاقد مشروعیت تلقی می گردد.
برای مشاوره تفسیر اصل 56 قانون اساسی
برای مشاوره تفسیر اصل 56 قانون اساسی
بنا بر اصل ۵۶ قانون اساسی، حاکم اصلی، خدا و قانون و احکام الهی است و هیچ منبع حاکمیتی جز او به رسمیت شناخته نمی شود. بر اساس تفسیر اصل 56، این اصل هرگونه استقلال انسان در وضع و اجرای قانون را نفی کرده و حاکمیت را حق انحصاری پروردگار می داند. اما پرسشی که در اینجا مطرح می شود این است که نظریه حاکمیت غیرالهی چیست و چند نوع دارد؟
با توجه به اهمیت موضوع در این مقاله دینا، اصل ۵۶ قانون اساسی مطابق قانون بررسی شده و در ادامه تفسیر این اصل بیان شده است. در انتها نیز، به پرسش های از نظر اسلام حاکمیت مطلق بر جهان از آن کیست؟ و نظریه حاکمیت غیرالهی چند نوع است پاسخ داده شده و انواع آن بررسی شده است.
بر اساس اصل ۵۶ قانون اساسی، حاکمیت مطلق بر جهان و انسان از آن خداست و حاکم اصلی، خداوند و قانون اوست. در این اصل این معنا تبیین می شود که مردم تنها در چارچوب شرع می توانند حاکمیت را اعمال کنند و هیچ قدرت دیگری در تعیین حاکمیت خارج از شرع ندارند؛ در حالی که نظریه حاکمیت غیرالهی کاملا مردود است.
اصل 56 قانون اساسی: حاکمیت مطلق بر جهان و انسان از آن خداست و هم او، انسان را بر سرنوشت اجتماعی خویش حاکم ساخته است. هیچکس نمی تواند این حق الهی را از انسان سلب کند یا در خدمت منافع فرد یا گروهی خاص قرار دهد و ملت این حق خداداد را از طرقی که در اصول بعد می آید اعمال می کند.
بدین ترتیب، اصل ۵۶ قانون اساسی تصریح می کند که حاکم اصلی، خداست و اطاعت از قانون او ضروری است و هیچ منبع حاکمیتی جز او پذیرفته نمی شود. بر اساس تفسیر اصل 56، نظریه حاکمیت غیرالهی که حاکمیت را برآمده از اراده صرف انسان می داند، در این نظام حقوقی فاقد اعتبار و مشروعیت است.
در خصوص تفسیر اصل 56 قانون اساسی باید گفت که این اصل در ارتباط با منشا حاکمیت به تصویب رسیده و هرچند بر اساس قانون اساسی، تفسیر اصول از وظایف شورای نگهبان بوده و ارزش قانون اساسی دارد، اما شورای نگهبان تا کنون نظریه تفسیری مستقیمی در خصوص این اصل ارائه نکرده است.
در شرح اصل ۵۶ قانون اساسی، سه نظریه قابل شناسایی است: نظریه حاکمیت الهی (تئوکراسی) با اصالت قوانین دینی، نظریه حاکمیت مردمی (دموکراسی) با اصالت اراده اکثریت، و نظریه حاکمیت الهی-مردمی (تئودموکراسی) که در آن حاکم اصلی، خدا و قانون و احکام الهی است و مردم تا جایی حاکمیت دارند که با دستورات الهی تعارض نداشته باشد.
در تفسیر اصل 56 قانون اساسی و با توجه به نظریات مذکور، به نظر می رسد منشا حاکمیت در جمهوری اسلامی ایران الهی-مردمی است، چرا که حاکمیت مطلق ابتدائا متعلق به خداست و او اراده نموده انسان بر سرنوشت خود حاکم باشد. بدین ترتیب، نظریه حاکمیت غیرالهی که منکر نقش خداوند در حاکمیت است، در این نظام حقوقی کاملا مردود شناخته می شود.
نظریه حاکمیت غیرالهی چند نوع است؟ این نظریه به مجموعه دیدگاه هایی اطلاق می شود که منشا نهایی قدرت و مشروعیت سیاسی را در اراده الهی جست و جو نمی کنند، بلکه آن را به عوامل انسانی و اجتماعی نسبت می دهند. در این نظریه ها، قانون گذاری و اداره جامعه بر پایه اراده افراد، گروه ها، نهاد های سیاسی یا توافق های اجتماعی شکل می گیرد.
با وجود تفاوت های موجود میان این انواع، همه آنها در یک ویژگی مشترک اند و آن اینکه منشا نهایی مشروعیت سیاسی را در عوامل انسانی می دانند. به همین دلیل، این نظریه ها در برابر نظریه حاکمیت الهی قرار می گیرند که حق حاکمیت و قانون گذاری را متعلق به خداوند دانسته و مشروعیت حکومت را وابسته به اراده و قوانین الهی می شمارد.
برای دریافت اطلاعات بیشتر در خصوص تفسیر اصل 56 قانون اساسی در کانال تلگرام موضوعات حقوقی عضو شوید. کارشناسان مرکز مشاوره حقوقی دینا نیز آماده اند تا با ارائه خدماتی در زمینه مشاوره حقوقی تلفنی دینا به سوالات شما عزیزان پیرامون تفسیر اصل ۵۶ قانون اساسی پاسخ دهند.
برای مشاوره تفسیر اصل 56 قانون اساسی
برای مشاوره تفسیر اصل 56 قانون اساسی
عناوین اصلی این مقاله
مقالات مرتبط
ارتباط با ما
درصورتی که برای مشاوره در تمامی زمینه های ذکر شده در سایت، به دانش چندین ساله ما در این زمینه نیاز داشتید می توانید با شماره تلفن 9099075303 ( تماس با تلفن ثابت از سراسر کشور و به ازای هر دقیقه 470000 ریال ) در ارتباط باشید.
سایت مشاوره دینا یک مرکز خصوصی و غیرانتفاعی است و به هیچ ارگان دولتی و خصوصی دیگر اعم از قوه قضاییه ، کانون وکلا ، کانون کارشناسان رسمی دادگستری و .... هیچگونه وابستگی ندارد.
جهت ارئه انتقادات، پیشنهادات و شکایات با شماره تلفن 54787900-021 تماس حاصل فرمایید.
تمامی حقوق این سایت متعلق به دینا می باشد ©
