مهریه فسخ نکاح بر اساس وقوع نزدیکی و علت فسخ تعیین می شود. طبق ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی، در صورت فسخ نکاح قبل از نزدیکی، مهریه به زن تعلق نمی گیرد؛ مگر در صورت عنن مرد که زوجه مستحق نصف مهر است. در مقابل، پس از نزدیکی، تمام مهریه به زن تعلق می گیرد. بنابراین، تکلیف تعلق گرفتن مهریه در فسخ نکاح و مهریه به شرایط قانونی انحلال عقد بستگی دارد و زوجه در صورت استحقاق می تواند مهریه خود را مطالبه کند.
برای مشاوره مهریه فسخ نکاح
برای مشاوره مهریه فسخ نکاح

مهریه فسخ نکاح بر اساس زمان وقوع نزدیکی و علت فسخ عقد تعیین می شود. مطابق ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی، در صورت فسخ نکاح پیش از نزدیکی، اصولا مهریه به زن تعلق نمی گیرد؛ مگر آنکه علت فسخ، عنن مرد باشد. در مقابل، چنانچه فسخ پس از نزدیکی صورت گیرد، زوجه مستحق تمام مهر خواهد بود. بنابراین، فسخ نکاح و مهریه دارای احکام قانونی مشخصی است که بر حقوق مالی زوجین تأثیر می گذارد.
تکلیف تعلق گرفتن مهریه در فسخ نکاح با توجه به شرایط انحلال عقد و مقررات قانون مدنی مشخص می شود. آگاهی از این احکام برای افرادی که قصد مطالبه مهریه یا اعمال حق فسخ را دارند، اهمیت دارد. در ادامه به مهریه فسخ نکاح پرداخته شده و شرایط تعلق گرفتن مهریه در فسخ نکاح قبل از نزدیکی، بعد از نزدیکی و نحوه مطالبه آن بررسی شده است.
بر اساس ماده 1101 قانون مدنی: " هرگاه عقد نکاح قبل از نزدیکی به جهتی فسخ شود، زن حق مهر ندارد؛ مگر در صورتی که موجب فسخ، عنن باشد که در این صورت، با وجود فسخ نکاح، زن مستحق نصف مهر است." همانطور که از این ماده مشخص است، اگر عقد نکاح قبل از نزدیکی فسخ بشود، تکلیف مهریه به این صورت است، که زن مستحق مهریه ای نخواهد بود.
سوالی که در اینجا مطرح می شود این است که مهریه فسخ نکاح قبل از نزدیکی به چه صورت می باشد؟ در پاسخ به این سوال بهتر است که بگوییم همانطور که از ماده 1101 قانون مدنی مشخص است، اگر عقد نکاح قبل از نزدیکی، فسخ بشود، زن مستحق مهریه ای نخواهد بود؛ یعنی مالکیت او نسبت به مهر زائل می شود و اگر مهر را دریافت کرده باشد، باید آن را به شوهر سابق برگرداند. بنابراین، در مورد فسخ، برخلاف طلاق، زن استحقاق نصف مهریه را ندارد.
بنابراین در زمان فسخ نکاح قبل از نزدیکی به زن مهریه ای تعلق نمی گیرد و زن آنچه را که به عنوان مهریه دریافت کرده است را باید به مرد برگرداند. ولی قسمت دوم ماده 1101 متضمن استثنایی بر قاعده اصلی است. برابر این ماده، در صورتی که زن به علت عنن یعنی ناتوانی جنسی شوهر، عقد نکاح را قبل از نزدیکی فسخ کرده باشد، در این صورت با وجود فسخ نکاح، زن مستحق نصف مهریه خواهد بود. در این فرض، با اینکه نزدیکی واقع نشده است، زن استحقاق نصف مهر را دارد.
هرگاه عقد نکاح بین زن و مرد جاری شود، مهریه ای که بین زن و مرد مورد توافق قرار گرفته است به مالکیت زن در خواهد آمد. لذا زمانی که بر اثر مسائلی که در طول زندگی مشترک پیش می آید و زن و مرد تصمیم به جدایی می گیرند. هنگامی که عقد نکاحی که بین زوجین ایجاد شده بعد از نزدیکی فسخ شود، در این زمان، زن مستحق تمام مهریه خواهد بود. فسخ نکاح، تاثیری در عدم استحقاق زن نسبت به مهر نخواهد داشت.
سوالی که در اینجا مطرح می شود این است که مهریه فسخ نکاح بعد از نزدیکی به چه صورت می باشد؟ در پاسخ به این سوال بهتر است که بگوییم زمانی که زن و شوهر با هم ارتباط زناشویی داشته باشد و بعد از مدتی تصمیم به جدایی بگیرند به علت آنکه میان زن و مرد روابط زناشویی برقرار بوده، مهریه ای که در زمان عقد تعیین شده است تماما به زن داده می شود.
بنابراین طبق ماده 1082 قانون مدنی در خصوص حق مهریه باید گفت که به محض اینکه عقد نکاح جاری می گردد زن مالک مهریه می شود و با وقوع نزدیکی مالکیت او استقرار پیدا می کند و دلیلی برای از بین رفتن آن وجود ندارد. مگر اینکه عقد نکاح به واسطه یکی از دلایل قانونی، پیش از برقراری رابطه زناشویی فسخ شود که در این صورت زوجه مستحق نفقه نمی باشد.

فسخ نکاح و مهریه از مسائل حقوقی مرتبط با انحلال عقد ازدواج است که تعیین تکلیف حقوق مالی زوجه در آن اهمیت ویژه ای دارد. فسخ نکاح ممکن است به دلیل وجود عیوب قانونی، تدلیس یا تخلف از وصف شرط شده در عقد صورت گیرد. در چنین شرایطی، بررسی وضعیت مهریه و میزان استحقاق زوجه از مهم ترین موضوعات مورد رسیدگی در دادگاه خانواده محسوب می شود.
مطابق ماده ۱۱۳۱ قانون مدنی، اعمال حق فسخ نکاح فوری بوده و تاخیر غیرموجه شخص آگاه از علت فسخ و فوریت آن، می تواند موجب سقوط این حق شود. در دعاوی مربوط به مهریه در فسخ نکاح، دادگاه علاوه بر احراز شرایط قانونی انحلال عقد، وضعیت پرداخت مهر و ادعاهای مالی طرفین را بررسی می کند. همچنین چنانچه مهریه به صورت وجه نقد تعیین شده باشد، نحوه محاسبه آن تابع مقررات قانونی مربوط خواهد بود.
مطالبه مهریه پس از فسخ نکاح در مواردی که زوجه استحقاق قانونی دریافت آن را داشته باشد، از طریق مراجع قضایی امکان پذیر است. در صورت خودداری زوج از پرداخت مهریه قابل مطالبه، زوجه می تواند با ارائه سند ازدواج و مدارک مربوط، درخواست رسیدگی و صدور حکم مقتضی را مطرح کند. همچنین امکان درخواست صدور اجراییه و توقیف اموال زوج برای وصول مهریه، با رعایت شرایط قانونی و مستثنیات دین وجود دارد.
برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد مهریه فسخ نکاح در کانال تلگرام حقوق خانواده عضو شوید. کارشناسان مرکز مشاوره حقوقی دینا نیز آماده اند تا با ارائه خدماتی در زمینه مشاوره حقوقی تلفنی دینا به سوالات شما عزیزان پیرامون اجرا گذاشتن مهریه در دوران عقد پاسخ دهند.

برای مشاوره مهریه فسخ نکاح
برای مشاوره مهریه فسخ نکاح
عناوین اصلی این مقاله
مقالات مرتبط
ارتباط با ما
درصورتی که برای مشاوره در تمامی زمینه های ذکر شده در سایت، به دانش چندین ساله ما در این زمینه نیاز داشتید می توانید با شماره تلفن 9099075303 ( تماس با تلفن ثابت از سراسر کشور و به ازای هر دقیقه 470000 ریال ) در ارتباط باشید.
سایت مشاوره دینا یک مرکز خصوصی و غیرانتفاعی است و به هیچ ارگان دولتی و خصوصی دیگر اعم از قوه قضاییه ، کانون وکلا ، کانون کارشناسان رسمی دادگستری و .... هیچگونه وابستگی ندارد.
جهت ارئه انتقادات، پیشنهادات و شکایات با شماره تلفن 54787900-021 تماس حاصل فرمایید.
تمامی حقوق این سایت متعلق به دینا می باشد ©